Klimaatpsychologie

 “I suggest we need to reveal the creative psychological, ethical land spiritual work that climate change is doing for us.

Understanding the ways in which climate changes connects with foundational human instincts opens up possibilities for resituating culture and the human spirit at the heart of our understanding of our changing climate.

Rather than catalysing disagreements about how, when and where to tackle climate change, the idea of climate change should be seen as an intellectual resource around which our collective and personal identities and projects can form and take shape.

We need to ask not what we can do for climate change, but to ask what climate change can do for us.”

(Hulme, 2009, p. 326)

In 2008 betitelde het Wereld Natuur Fonds mij als  Ambassador of Change en maakte ik een expeditie naar het Noordpoolgebied: de Voyage for the Future. Wetenschappers en politieke strategen onderwezen me over het veranderende klimaat en de gevolgen voor mens en natuur. De reis riep veel op, maakte veel los: een urgentie om betekenisvol te zijn en een wezenlijke bijdrage te leveren en een chronisch gevoel van tekort schieten en schuldig te zijn. Ik bewoog heen en weer tussen hoop en wanhoop, idealisme en cynisme en voelde mij daarin vaak alleen en onbegrepen. Een zoektocht begon naar hoe ik mij hiertoe verhoud en wat het betekent voor mijn leven.

Periodes waarin ik mij actief betrok op dit thema en mijn levensstijl aanpaste, wisselde af met fases waarin het compleet negeerde en deze levensstijl weer overboord gooide. Ik bezocht als jongerenlobbyist de VN Klimaattop, volgde trainingen in campagnevoeren bij Young Friends of the Earth Europe, ontmoette prominente politici, trok op in de internationale beweging van het klimaatactivisme en maakte  een theatervoorstelling met een Australische klimaatactiviste die een hongerstaking van 43 dagen ondernam voor klimaatgerechtigheid.

In december 2015 was ik aanwezig in Parijs bij de historische klimaattop. Ik had gemixte gevoelens; enerzijds euforie dat er na meer dan 20 jaar onderhandelingen een historisch klimaatakkoord was bereikt. Tegelijkertijd was ik verward en verdrietig door ontmoetingen met geëmotioneerde activisten uit de Amazone, Groenland en eilandstaten die vertelden dat dit akkoord desastreus was voor het leven van hun gemeenschappen. Ik merkte dat, net als voorheen, de problematiek me aangrijpt, en ik vaak overspoeld word door pessimisme, verdriet en bitterheid en dat ik het moeilijk vind om met anderen hierover te spreken – met name als ik op apathische houdingen stuit. Hoe kan ik mij op een weerbare manier verhouden t.o.v. deze problematiek?

Ik besloot dit als startpunt van mijn afstudeerscriptie bij de Master Humanistiek te nemen: in 2016 studeerde ik af op een onderzoek naar apathie en klimaatverandering.  Voor dit onderzoek verkende ik de opkomende wetenschap van klimaatpsychologie. Hier geef ik  regelmatig lezingen en workshops over.

Tijdens de Filosofienacht 2018 en het Symposium Bewonersenergie gaf ik een lezing over een nieuw klimaatvocabulaire: welke woorden kunnen ons helpen om een ander houding t.o.v. het klimaat te ontwikkelen? Op het symposium ‘Klimaatstemming’ van Stichting Psychiatrie & Filosofie gaf ik een lezing over apathie en ontkenning. Op Festival Cement 2018 gaf ik een tafelrede over wat ons dierbeeld zegt over ons mensbeeld. Ook was ik te gast als spreker bij What Design Can Do en bij Tegenlicht Meet Ups over ‘Worsteling van de groenmens’ en ‘Smeltend Zwitserleven’ en het programma ‘Therapie voor je Klimaatdepressie.’

Zie ook de interviews met NRC,  Brabant Magazine   Oneworld    

IMG_6152